Wodorotlenki


Do wodorotlenków zasadowych zaliczamy wodorotlenki I i II grupy, z wyjątkiem Be(OH)2 oraz niektórych wodorotlenków bloku D na najniższych stopniach utlenienia - CrOH2.
Wodorotlenki zasadowe otrzymujemy przez działania metalem na wodę lub na tlenki metali.
Na + H2O -> NaOH + ? H2 ?
K + H2O -> KOH + ? H2 ?
CaO + H2O -> Ca(OH)2
Tlenki zasadowe reagują z kwasami, dając sole.
NaOH + HCl -> NaCl + H2O
Na+ + OH- + H+ + Cl- -> Na+ + Cl- + H2O
Rozważając rodzaj wiązania, musimy uwzględnić rozmiary i ładunek jonu centralnego. Okazuje się, że im ładunek jonu centralnego jest większy, a mniejszy promień tego jonu, tym trwalsze jest wiązanie między atomem centralnym a atomem tlenu z grupy wodorotlenowej.
NaOH - Na+ - r. jonu 95 p?
Mg(OH)2 - Mg2+ - r. jonu 65 p?
Al(OH)3 - Al3+ - r. jonu 30 p?
Takie wodorotlenki jak Fe(OH)3, Al(OH)3, Cu(OH)2 noszą nazwę wodorotlenków amfoterycznych. Są one trudno rozpuszczalne w wodzie, nie otrzymuje się ich ani przez rozpuszczanie metalu w wodzie, ani tlenku metalu w wodzie, nie wykazują również właściwości zasadowych. Można je otrzymać, działając na sól odpowiedniego metalu mocną zasadą.
CuSO4 + 2NaOH -> Na2SO4 + Cu(OH)2 ?
Cu2+ + SO42- + 2Na+ + 2OH- -> 2Na+ + SO42- + Cu(OH)2 ?
Cu2+ + 2OH- -> Cu(OH)2?
Wodorotlenki amfoteryczne reagują zarówno z kwasami, jak i z zasadami, tworząc sole.
NH4Cl + NaOH -> NH4OH + NaCl
NH4+ + Cl- -> Na+ + OH- -> NH3 + H2O + Na+ + Cl-
NH4+ + OH- -> NH3 + H2O
Woda amoniakalna znalazła swoje zastosowanie w wielu reakcjach chemicznych, m.in. do strącania wodorotlenków amfoterycznych lub do otrzymywania związków kompleksowych